Kategori: Makaleler

0 9 Devirli Neden 1? Küresel ve Yerel Bir Bakış Sayılar, Kültürler ve Matematiksel Merak Merhaba! Bugün, belki de çoğumuzun çocukluk yıllarında bir şekilde karşılaştığı ama belki de gerçek anlamını tam kavrayamadığı bir soruyu ele alacağım: “0 9 devirli neden 1?” Yani, 0.999… sürekli olarak 1’e eşit midir? Bu, matematiksel açıdan çok derin bir konu olabilir, ama çok fazla teorik jargon kullanmadan, hem yerel hem küresel bir bakış açısıyla ele almaya çalışacağım. Öncelikle, bu soruyu neden konuştuğumuzu ve kültürler arası nasıl farklı algılandığını anlamak gerekiyor. Birçok kişi için bu tip matematiksel sorular, sıradan günlük hayatla pek de bağlantılı gibi görünmeyebilir.…

Etik, Epistemoloji ve Ontolojinin Gözüyle Sahabe Nesibe Hatun Hayat, sürekli bir sorgulama ve anlam arayışıdır. İnsanlık tarihinin en büyük keşifleri bile, bir zamanlar bilinmeyen soruların peşinden gitmekle başlamıştır. Etik, epistemoloji ve ontoloji gibi felsefi disiplinler, bu arayışa ışık tutan temel kavramlardır. Etik, doğru ve yanlış arasında nasıl seçimler yapmamız gerektiğini sorgularken; epistemoloji, bilginin doğası ve sınırları üzerine düşünmemizi sağlar. Ontoloji ise varlığın ne olduğunu ve varlıkların ilişkilerini anlamaya çalışır. Bir insanın varlığı ve toplumsal rolü, felsefi perspektifler açısından sürekli bir anlam arayışıdır. Bu bağlamda, Sahabe Nesibe Hatun’un hayatına odaklanmak, hem bir insanın ahlaki seçimlerinin hem de tarihsel ve toplumsal konumunun…

ODTÜ’nün Kurucusu Kimdir? Bir Üniversitenin Doğuşuna Tanıklık Bir okul düşünün, hem sadece bir öğrenim yeri değil, aynı zamanda bir kültürün, bir dönemin, bir toplumun evrimini simgeliyor. Şimdi gözlerinizi kapatın ve ODTÜ’nün kampüsünde dolaşan gençleri, akademik bir arayışı, kültürel çeşitliliği ve özgürlükçü bir atmosferi hayal edin. ODTÜ, 1956 yılında kurulduğunda, bu yalnızca bir okulun doğuşu değildi; bir dönemin, bir felsefenin, bir bakış açısının da inşa edilmesiydi. Peki, ODTÜ’nün kurucusu kimdir? Bu soruyu sorduğumuzda, cevabın ardında pek çok hikâye, zorluklar, hayaller ve büyük bir vizyon yatmaktadır. ODTÜ, sadece Türkiye’nin değil, dünyanın en önemli üniversitelerinden biri haline gelmiş bir kurumdur. Bu yazı, ODTÜ’nün…

kW, kVA, kVAr Nedir? Bir Felsefi İnceleme Bir gün, bir arkadaşımla birlikte elektrik ve enerji hakkında konuşurken, bana sorduğu bir soru kafamı karıştırmıştı: “kW, kVA, ve kVAr arasındaki fark nedir ve bu farkın gerçek anlamı nedir?” Bir mühendis olarak bu terimleri anlamak kolay olsa da, ardındaki anlamları daha derinlemesine sorgulamak, elektriksel bir kavramın ötesinde bizi daha geniş felsefi bir tartışmaya götürdü. Bu soruyu sormak, sadece teknik bir mesele değil, aynı zamanda bilgiye dair ne bildiğimiz, anlamın ne olduğu ve gerçekliğin nasıl yapılandığına dair daha büyük bir soruyu gündeme getiriyor. Bu yazıda, kW, kVA, ve kVAr gibi kavramları, sadece elektrik mühendisliğinin…

Jeyan Ne Anlama Gelir? Öğrenmenin Dönüştürücü Gücü Üzerine Bir Pedagojik Bakış Hayatımızın her aşamasında öğrenme, bize sadece yeni bilgi kazandırmakla kalmaz; aynı zamanda dünyayı nasıl gördüğümüzü, nasıl düşündüğümüzü ve nasıl davrandığımızı da şekillendirir. İnsanların kendi potansiyellerini keşfettiği, düşünce ve davranışlarını dönüştürdüğü bu süreç, aynı zamanda toplumsal yapıları ve ilişkileri de etkiler. Peki, “Jeyan” kelimesi, bu dönüşüm sürecinin neresinde duruyor? Eğer bu kelimeyi duyduysanız ve merak ediyorsanız, öğrenme teorilerinden öğretim yöntemlerine kadar birçok açıyı ele alarak, “Jeyan”ın pedagogik anlamını keşfetmeye hazır mısınız? Jeyan: Kelime ve Kavram Olarak Anlamı İlk bakışta “Jeyan” bir isim gibi görünebilir, fakat bu terim, pedagojik bir kavram…

Hüsnüniyet ve Hukuk: Kültürel Perspektiflerden Bir İnceleme Hukuk ve kültür, insanlık tarihinin iki ayrılmaz parçası. Her toplum, hukukunu yalnızca yazılı kanunlar ve düzenlemelerle değil, aynı zamanda toplumun değerleri, inançları ve gelenekleriyle şekillendirir. Birçok kültür, hukukun temel ilkelerini şekillendirirken, bazen en karmaşık hukuk kavramları bile kültürel bağlamda farklı şekillerde yorumlanabilir. Peki, ya “hüsnüniyet”? Bu kavram, birçok hukuk sisteminde, özellikle Türk Hukuku’nda, önemli bir yer tutar. Ancak “hüsnüniyet” ne demek? Bu yazıda, hukuk ve kültürün birbirini nasıl etkilediğini keşfedecek, hüsnüniyetin anlamını ve toplumlar arasındaki farklı yorumlarını antropolojik bir bakış açısıyla ele alacağız. Hüsnüniyet Ne Demek? Hukukta Temel Bir Kavram Hüsnüniyet, Türk Hukuku’nda,…

Üre Nasıl Vücuttan Atılır? Merhaba! Bugün vücudumuzdaki birikintilerden bahsetmek istiyorum. Belki de hiç düşünmediniz ama vücudumuz her gün pek çok atık maddeden arınır ve bunlar içeri girip dışarı çıkarken oldukça önemli bir rol oynar. Bu yazıda, bu atıklardan biri olan ürenin vücuttan nasıl atıldığını hem Türkiye’den hem de dünyadan örneklerle anlatacağım. Hadi gelin, bu sürecin nasıl işlediğine daha yakından bakalım. Üre Nedir ve Neden Önemlidir? Üre, aslında vücudumuzda bir tür atık madde. Daha bilimsel bir ifadeyle, protein metabolizması sonucu oluşan amonyak, karaciğerde işlenir ve üreye dönüştürülür. Bu süreç, vücudun toksik maddelerden arınmasını sağlar. Eğer vücutta üre birikirse, bu durum böbreklerin…

Derin Dondurucuda Nasıl Muhafaza Edilir? Antropolojik Bir Perspektif Giriş: Kültürlerin Zenginliğine Bir Yolculuk Her kültür, dünyayı ve çevresindeki nesneleri anlamanın farklı bir yolunu sunar. Biz insanlar, her geçen gün karşılaştığımız her yeni durumla farklı kültürlerin, sembollerin ve anlam sistemlerinin iç içe geçmiş karmaşıklığına adım atıyoruz. Bu bir nesneyi nasıl kullandığımız, ona ne anlam yüklediğimiz ve onu nasıl sakladığımız, toplumsal yapılar ve değerlerle şekillenir. Yiyecekleri saklamak, her toplumda farklı bir yer tutar ve bu, sadece beslenme ihtiyaçlarını karşılamakla kalmaz, aynı zamanda kültürel pratikleri, akrabalık yapıları ve kimlik oluşturma süreçlerini de yansıtır. Bu yazıda, derin dondurucuda muhafaza etme meselesini antropolojik bir bakış…

Megalodon Ne Kadar Güçlü? Gerçekten Korkutucu Mu, Yoksa Hakkında Fazla Yüklenilen Bir Efsane Mi? Megalodon… Hadi itiraf edeyim, adını duyduğumda bile biraz heyecanlanıyorum. Yani, 16 milyon yıl önce okyanuslarda hüküm süren devasa bir köpekbalığının varlığından bahsediyoruz. Bunu düşünmek bile bir insanın tüylerini ürpertir. Ama durun bir dakika, gerçekten ne kadar güçlüydü? Herkesin ağzında, “Megalodon ne kadar korkunç, ne kadar güçlü!” dediği bu devasa deniz canavarı, gerçekten o kadar korkutucu mu? Yoksa bu sadece medyanın yaptığı abartılı bir anlatımdan mı ibaret? Hadi gelin, Megalodon’un gücünü hem güçlü hem de zayıf yönleriyle ele alalım. Gerçekten korkutucu muydu, yoksa hakkında fazla abartılan bir…

Giriş: 2024’te Bitlis’in Nüfusu Kaç Olacak? ve İnsan Zihninin Derin Kesişimi Merak duygusu, insan davranışlarının ardındaki karmaşık bilişsel süreçleri çözümlerken hep en güçlü itici güç olmuştur. “2024’te Bitlis’in nüfusu kaç olacak?” sorusu ilk bakışta bir demografik rakam arayışından ibaret gibi görünse de, zihnimizin nasıl çalıştığını, duygusal zekâ ile çevremizi nasıl algıladığımızı ve sosyal etkileşim içinde toplumsal gerçeklikleri nasıl inşa ettiğimizi anlamak için bir kapı aralar. Bu yazıda, basit bir nüfus sorusunu bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji boyutlarıyla keşfedeceğiz. Her bir bölümde güncel araştırmalardan, meta-analizlerden ve vaka çalışmalarından örneklerle birlikte okuyucuların kendi içsel deneyimlerini sorgulamasını sağlayacak sorulara yer vereceğim. Bilişsel Psikoloji:…